Menugidsen per land
Menukaart lezen in Thailand: Thaise menukaart begrijpen
Een Thaise menukaart is ingedeeld op soort gerecht in plaats van op gang: salades (yam), soepen en curry's (tom, kaeng), roerbakgerechten (phat), gefrituurde en gegrilde gerechten, daarna maaltijden met rijst en noedels op één bord. Gerechten worden gedeeld en komen wanneer ze klaar zijn, met rijst apart besteld. In hotels, winkelcentra en chiquere restaurants betekent een "++" achter de prijs dat bedieningsgeld en 7% btw worden bijgeteld.
Hoe de menukaart is opgebouwd
Bestellen: gedeelde gerechten, rijst apart
Thaise maaltijden worden gedeeld. Een goede vuistregel is één gerecht per persoon plus één, gekozen voor balans: een curry of soep, een roerbakgerecht, een salade en iets milds. Alles komt zodra het klaar is, niet in gangen, en iedereen neemt steeds een beetje met zijn eigen rijst.
- Bestel rijst apart. Khao suai (gestoomde jasmijnrijst) komt per bord; bij eten uit het noordoosten (Isan) bestel je khao niao, kleefrijst die je met je vingers eet.
- Alleen aan het eten? Kies uit de ahan chan diao-gerechten (op één bord): gebakken rijst, phat kaphrao met rijst, een noedelsoep.
- Lepel, geen mes. Thais eten met een lepel in de rechterhand en een vork om het eten erop te schuiven; stokjes zijn voor noedelsoepen.
- Kies je eiwit. Veel roerbakgerechten vermelden één prijs per vleessoort: kip (kai), varkensvlees (mu), rundvlees (nuea), garnalen (kung), meestal duurder bij zeevruchten.
Pittigheid en de kruidenset
Gerechten worden op bestelling bereid, dus je kunt om minder pit vragen: mai phet (niet pittig) of phet noi (een beetje pittig). "Een beetje" kan naar Thaise maatstaven nog steeds heet zijn, vooral bij som tam, waar elke chilipeper met de hand wordt gestampt. Noedelzaken zetten een standaard op tafel (khrueang prung) met suiker, gedroogde chilipeper, vissaus en chilipepers in azijn, zodat elke gast zijn eigen kom op smaak brengt. Proef voordat je iets toevoegt.
Regionale menukaarten
- Bangkok en het midden: groene curry, tom yam kung, phat thai, en Chinees-Thaise noedel- en rijstzaken.
- Isan (noordoosten): som tam, larb, gegrilde kip en kleefrijst — zuur, zout, vaak vurig heet.
- Noorden (Chiang Mai): khao soi, worst uit het noorden (sai ua) en chilirelishes; milder en kruidiger.
- Zuiden: de heetste curry's, kurkuma, veel zeevruchten, en gerechten met islamitische invloeden zoals massamancurry en roti.
Prijzen lezen: ++, NET en zeevruchten op gewicht
Prijzen zijn in baht (฿ of THB). Bij straatkraampjes en lokale winkelhuis-restaurants is de prijs op het bord de prijs die je betaalt. In hotels, winkelcentra, rooftopbars en chique restaurants moet je letten op "++": bedieningsgeld (doorgaans 10%) en 7% btw worden bijgeteld, en de btw wordt berekend over de prijs plus bediening. Een maaltijd van ฿1.000 wordt ฿1.000 + ฿100 bediening = ฿1.100, plus ฿77 btw = ฿1.177. "NET" betekent dat er niets wordt bijgeteld. Meer in wat ++ betekent.
In visrestaurants worden vis, krab en garnalen vaak per kilo (kilo) of per 100 g (khit) verkocht, of tegen dagprijs vermeld. Spreek de prijs en het gewicht af voordat het wordt bereid — zie dagprijs.
Woorden die je op de menukaart ziet
| Op de menukaart | Romanisering | Betekenis |
|---|---|---|
| ผัด | phat | geroerbakt (op veel menukaarten 'pad' gespeld) |
| ทอด | thot | gefrituurd |
| ย่าง | yang | gegrild |
| ปิ้ง | ping | gegrild of geroosterd boven houtskool, vaak aan spiesjes |
| นึ่ง | nueng | gestoomd |
| ต้ม | tom | gekookt; soep |
| แกง | kaeng | curry, of een soepachtig gerecht |
| ยำ | yam | pittig-zure salade |
| ตำ | tam | gestampt in een vijzel |
| ราด | rat | erover gegoten; khao rat = rijst met een topping |
| ผัดไทย | phat thai | geroerbakte rijstnoedels met ei, tamarinde, pinda's |
| ผัดกะเพรา | phat kaphrao | geroerbakt met heilige basilicum en chilipeper, vaak met een gebakken ei |
| ผัดซีอิ๊ว | phat si-io | brede rijstnoedels geroerbakt met sojasaus |
| ส้มตำ | som tam | salade van groene papaja |
| ลาบ | lap | salade van gehakt vlees met limoen, kruiden en geroosterde rijst (larb) |
| ต้มยำกุ้ง | tom yam kung | pittig-zure garnalensoep |
| ต้มข่าไก่ | tom kha kai | kippensoep met kokosmelk en galanga |
| แกงเขียวหวาน | kaeng khiao wan | groene curry |
| แกงมัสมั่น | kaeng matsaman | massamancurry |
| พะแนง | phanaeng | panangcurry, dik en mild |
| ข้าวผัด | khao phat | gebakken rijst |
| ข้าวซอย | khao soi | noedelsoep met curry uit het noorden |
| ข้าวมันไก่ | khao man kai | gepocheerde kip op rijst gekookt in kippenbouillon |
| ไก่ย่าง | kai yang | gegrilde gemarineerde kip |
| ข้าวเหนียวมะม่วง | khao niao mamuang | mango met kleefrijst en kokosroom |
| ไก่ | kai | kip |
| หมู | mu | varkensvlees |
| เนื้อ | nuea | rundvlees (letterlijk 'vlees') |
| กุ้ง | kung | garnalen |
| ปลา | pla | vis |
| ปลาหมึก | pla muek | inktvis |
| หอย | hoi | schelpdieren (venusschelpen, mosselen, oesters) |
| ปู | pu | krab |
| ทะเล | thale | zeevruchten (letterlijk 'zee'), bijv. gebakken rijst met gemengde zeevruchten |
| ไข่ / ไข่ดาว | khai / khai dao | ei / gebakken ei erop |
| เต้าหู้ | tao hu | tofu |
| ผัก | phak | groenten |
| น้ำปลา | nam pla | vissaus |
| กะปิ | kapi | gefermenteerde garnalenpasta |
| น้ำพริก | nam phrik | dip of relish van chilipeper, vaak met garnalenpasta |
| ถั่วลิสง | thua lisong | pinda's |
| เม็ดมะม่วงหิมพานต์ | met mamuang himmaphan | cashewnoten |
| กะทิ | kathi | kokosmelk |
| ข้าวสวย / ข้าวเหนียว | khao suai / khao niao | gestoomde jasmijnrijst / kleefrijst |
| เส้นใหญ่ / เส้นเล็ก | sen yai / sen lek | brede / dunne rijstnoedels |
| บะหมี่ | ba mi | eiernoedels (gemaakt met tarwe) |
| วุ้นเส้น | wun sen | glasnoedels |
| เผ็ด | phet | pittig (heet) |
| ไม่เผ็ด / เผ็ดน้อย | mai phet / phet noi | niet pittig / een beetje pittig |
| พริก | phrik | chilipeper |
| ไม่ใส่… | mai sai… | zonder… (bijv. mai sai phrik = geen chilipeper) |
| มังสวิรัติ | mangsawirat | vegetarisch (vraag naar vissaus en oestersaus) |
| เจ | che | 'jay'-eten: geen dierlijke producten, geen knoflook of ui; herkenbaar aan een gele vlag. Gebruikt vaak nepvlees van soja of tarwegluten |
| ธรรมดา / พิเศษ | thammada / phiset | gewoon / 'special' (een grotere portie of extra topping, tegen een hogere prijs) |
| กับข้าว | kap khao | gerechten om met rijst te delen |
| กลับบ้าน | klap ban | afhalen (letterlijk 'naar huis gaan') |
| ++ | bedieningsgeld en btw worden bijgeteld | |
| NET / ราคาสุทธิ | rakha sutthi | nettoprijs: alles inbegrepen |
| ค่าบริการ | kha borikan | bedieningsgeld |
| ภาษีมูลค่าเพิ่ม | phasi munlakha phoem | btw (in het Engels vaak 'government tax' genoemd) |
| ราคาตามท้องตลาด | rakha tam thong talat | dagprijs |
| กิโล / ขีด | kilo / khit | per kilo / per 100 g (prijzen van zeevruchten) |
| เช็คบิล | chek bin | de rekening (check bill) |
Toeslagen en extra's op de rekening
| Op de menukaart | Romanisering | Betekenis | Opmerking |
|---|---|---|---|
| ++ | Plus plus | Menuprijzen zijn exclusief bedieningsgeld (doorgaans 10%) en 7% btw. Samen komt er ongeveer 17,7% bij, omdat de btw wordt berekend over de prijs plus bediening. | |
| NET / ราคาสุทธิ | rakha sutthi | Nettoprijs | De gedrukte prijs is wat je betaalt; er wordt niets bijgeteld. |
| ค่าบริการ | kha borikan | Bedieningsgeld | Doorgaans 10% waar het wordt gerekend: hotels, winkelcentra, chique en toeristische restaurants. Straatkraampjes en lokale winkelhuis-restaurants rekenen het niet. |
| ทิป | thip | Fooi | Niet verplicht. Kleingeld achterlaten of afronden in restaurants met bediening aan tafel is gebruikelijk en wordt gewaardeerd; bij straatkraampjes wordt het niet verwacht. |
| น้ำแข็ง / ผ้าเย็น | nam khaeng / pha yen | IJs / verpakt vochtig doekje | In sommige lokale restaurants kosten een emmer ijs en de verzegelde vochtige doekjes op tafel elk een paar baht. Laat het doekje ongeopend als je het niet wilt. |
Allergeenvallen
| Allergeen | Waar het zich verstopt |
|---|---|
| Vis | Vissaus (nam pla) geeft smaak aan de meeste hartige gerechten, waaronder salades, roerbakgerechten, soepen en veel groentegerechten. Som tam in Isan-stijl kan ook gefermenteerde vis (pla ra) bevatten. |
| Schaal- en schelpdieren | Garnalenpasta (kapi) zit in de meeste currypasta's en veel chilidips; gedroogde garnalen gaan in som tam en phat thai; oestersaus geeft smaak aan veel roerbakgerechten. |
| Pinda's | Phat thai (gestampte pinda's erop of ernaast), som tam op z'n Thais, massamancurry, satésaus en sommige dipsauzen. |
| Noten | Cashewnoten in kip met cashewnoten (kai phat met mamuang himmaphan) en sommige salades en roerbakgerechten. |
| Gluten en soja | Sojasaus, oestersaus en smaakmakende sauzen bevatten vaak tarwe; eiernoedels (ba mi) zijn van tarwe; beslag op gefrituurde hapjes. |
| Eieren | Phat thai, gebakken rijst, een gebakken ei erop (khai dao), omeletgerechten en sommige desserts. |
| Zuivel | Zeldzaam in hartig eten, dat kokosmelk gebruikt, maar Thaise ijsthee en koffie komen meestal met gecondenseerde of ingedikte melk. |
Gegevens over allergenen en calorieën zijn AI-schattingen op basis van de menukaart en gangbare recepten. Ze kunnen onvolledig zijn — heb je een ernstige allergie, vraag het dan altijd aan het personeel.
Handige zinnen
| Zin | Romanisering | Betekenis |
|---|---|---|
| ขอเมนูหน่อยครับ / ค่ะ | kho menu noi khrap / kha | De menukaart, alstublieft. (Mannen eindigen beleefde zinnen met khrap, vrouwen met kha.) |
| มีเมนูภาษาอังกฤษไหมครับ / คะ | mi menu phasa angkrit mai khrap / kha | Heeft u een Engelstalige menukaart? |
| เอาอันนี้ครับ / ค่ะ | ao an ni khrap / kha | Ik neem deze. |
| ไม่เผ็ดครับ / ค่ะ | mai phet khrap / kha | Niet pittig, alstublieft. |
| เผ็ดน้อยครับ / ค่ะ | phet noi khrap / kha | Maar een beetje pittig, alstublieft. |
| ผม / ฉัน แพ้ถั่วลิสงครับ / ค่ะ | phom / chan phae thua lisong khrap / kha | Ik ben allergisch voor pinda's. (phom voor mannen, chan voor vrouwen) |
| ไม่ใส่น้ำปลาได้ไหมครับ / คะ | mai sai nam pla dai mai khrap / kha | Kunt u het zonder vissaus maken? |
| ขอน้ำเปล่าครับ / ค่ะ | kho nam plao khrap / kha | Water, alstublieft. |
| อร่อยมากครับ / ค่ะ | aroi mak khrap / kha | Heel lekker. |
| เช็คบิลครับ / ค่ะ | chek bin khrap / kha | De rekening, alstublieft. |
Gerechten om te kennen
- Pad thai
- Pad kra pao
- Tom yum goong
- tom kha gai
- Som tam
- Green curry
- massaman curry
- panang curry
- khao pad
- pad see ew
- Khao soi
- Larb
- Gai yang
- khao man gai
- mango sticky rice
Gegevens over allergenen en calorieën zijn AI-schattingen op basis van de menukaart en gangbare recepten. Ze kunnen onvolledig zijn — heb je een ernstige allergie, vraag het dan altijd aan het personeel.
Veelgestelde vragen
Wat betekent ++ op een menukaart in Thailand?
Het betekent dat bedieningsgeld en btw worden bijgeteld bij de gedrukte prijs. Het bedieningsgeld is doorgaans 10% en de btw 7%, berekend over de prijs plus bediening, dus de rekening komt uit op ongeveer 17,7% meer dan de menuprijs. Een gerecht van ฿200++ kost ongeveer ฿235. "NET" betekent dat de prijs al alles bevat.
Geef je fooi in restaurants in Thailand?
Fooi is in Thailand niet verplicht, maar het is gebruikelijk om kleingeld achter te laten of af te ronden in restaurants met bediening aan tafel als de service goed was. Bij straatkraampjes verwacht niemand een fooi. Zit er al bedieningsgeld in de rekening, dan hoef je niets toe te voegen, al laten sommige mensen toch een paar munten voor het personeel achter.
Hoe zeg ik 'niet pittig' in het Thais?
Zeg "mai phet", met "khrap" erachter als je een man bent of "kha" als je een vrouw bent om het beleefd te maken. Voor wat pit maar minder dan gebruikelijk zeg je "phet noi", een beetje pittig. Gerechten worden meestal op bestelling bereid, dus erom vragen is normaal, maar zelfs een milde versie van som tam of een junglecurry kan nog behoorlijk heet zijn.
Is vegetarisch Thais eten gemaakt zonder vissaus?
Niet altijd. Gerechten die als vegetarisch (mangsawirat) zijn aangeduid, kunnen toch op smaak zijn gebracht met vissaus, oestersaus of garnalenpasta tenzij je het vraagt. Eten met het label "che" (vaak jay gespeld), aangeduid met een gele vlag, is het strengst: geen dierlijke producten en traditioneel geen knoflook of ui. Vraag bij het bestellen "mai sai nam pla" (zonder vissaus).
Moet je in Thailand rijst apart bestellen?
Meestal wel. In restaurants waar gerechten worden gedeeld, komen curry's, roerbakgerechten en salades zonder rijst, en bestel je gestoomde jasmijnrijst (khao suai) per bord of in een gedeelde kom, of kleefrijst (khao niao) bij eten uit het noordoosten. Gerechten op één bord, zoals gebakken rijst of phat kaphrao met rijst, bevatten die al.
